ಒಡಿಶಾ: ಹೇನುಗಳ ಬಾಧೆಯಿಂದ ಜೀವವನ್ನೇ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಪುಟ್ಟ ಬಾಲಕಿ: ಪೋಷಕರು ನಿರ್ಲಕ್ಷ್ಯವಹಿಸಿದರೆ ಮಕ್ಕಳ ಜೀವಕ್ಕೆ ಅಪಾಯ..!!

ಒಡಿಶಾ: ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳ ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೇನುಗಳಿದ್ದರೆ, ಉಳಿದ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಅವು ಬರುತ್ತವೆ. ಹೇನು ಬಾಚಣಿಗೆ ಬಳಸಿದರೆ ಅದು ಹೋಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ. ಈ ಸಣ್ಣ ಕೀಟಗಳು ಜೀವ ತೆಗೆಯುವಷ್ಟು ಅಪಾಯಕಾರಿ ಎಂದು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಹಲವರಿಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಹೇನುಗಳು ಕೇವಲ ಕಿರಿಕಿರಿ ಉಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಅವು ನಮ್ಮ ದೇಹದಿಂದ ರಕ್ತ ಹೀರುವ ಪರಾವಲಂಬಿ ಕೀಟಗಳಾಗಿವೆ. ಕೆಲವು ಹೇನುಗಳು ಇರುವುದು ಸರಿ. ಆದರೆ, ಅವು ಸಾವಿರಾರು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದರೆ, ಹಲವು ತಿಂಗಳುಗಳವರೆಗೆ ಗಮನಿಸದೇ ಹೋದರೆ ದೇಹದಲ್ಲಿ ರಕ್ತಹೀನತೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು ಹಾಗೂ ಸಾವಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.
ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಒಡಿಶಾದ ಪುರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಂದು ದುರಂತ ಘಟನೆ ನಮ್ಮೆಲ್ಲರನ್ನು ಆಘಾತಗೊಳಿಸಿದೆ. ಹೌದು, 12 ವರ್ಷದ ಬಾಲಕಿಯೊಬ್ಬಳು ತೀವ್ರ ತಲೆ ಹೇನುಗಳ ಬಾಧೆಯಿಂದ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ್ದಾಳೆ. ಈ ಬಾಲಕಿ ತಿಂಗಳುಗಳಿಂದ ತೀವ್ರವಾದ ಹೇನುಗಳ ಬಾಧೆಯಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದಳು. ಇದು ತೀವ್ರವಾದ ನೆತ್ತಿ ಮತ್ತು ತಲೆಬುರುಡೆಯ ಸೋಂಕಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಒಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ ಬಾಧೆಯಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವ ದುರ್ವಾಸನೆಯಿಂದಾಗಿ ಹುಡುಗಿ ಹೊರಗೆ ಹೋಗುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ್ದಳು. ಸಕಾಲಿಕ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಸೋಂಕು ಉಲ್ಬಣಗೊಂಡಿತು ಹಾಗೂ ಯಾವುದೇ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಿಲ್ಲದೇ ಬಾಲಕಿ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ್ದಳು. ಈ ಘಟನೆಯು ತಲೆ ಹೇನುಗಳ ಬಾಧೆ ಕೇವಲ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲ, ವೈದ್ಯಕೀಯ ತುರ್ತುಸ್ಥಿತಿಯಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಮಗೆ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.
ತಲೆ ಹೇನುಗಳು (ಪೆಡಿಕ್ಯುಲಸ್ ಹ್ಯೂಮನಸ್ ಕ್ಯಾಪಿಟಿಸ್) ಮಾನವ ರಕ್ತವನ್ನು ಹೀರುವ ಸಣ್ಣ ಕೀಟಗಳಾಗಿವೆ. ಇವು ಹಾರಲು ಅಥವಾ ಜಿಗಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಅವುಗಳಿಗೆ ತೆವಳಲು ಮಾತ್ರ ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಅವು ಮಾನವ ಕೂದಲಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ನೆತ್ತಿಯಿಂದ ರಕ್ತವನ್ನು ಹೀರುತ್ತವೆ. 3 ರಿಂದ 11 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಇದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಹುಡುಗಿಯರು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಏಕೆಂದರೆ, ಅವರು ಬಾಚಣಿಗೆ, ಟವೆಲ್ ಅಥವಾ ಕೂದಲಿನ ಪರಿಕರಗಳನ್ನು ಪರಸ್ಪರ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಹೆಣ್ಣು ಹೇನು ದಿನಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 6 ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತದೆ. ಈ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಮೊಟ್ಟೆಯೊಡೆದು ಒಂದು ವಾರದಲ್ಲಿ ಮರಿಗಳಾಗುತ್ತವೆ. ವಯಸ್ಕ ಹೇನುಗಳು ಮಾನವ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ 30 ದಿನಗಳವರೆಗೆ ಬದುಕಬಲ್ಲವು. ಅದು ತಲೆಯಿಂದ ಬಿದ್ದರೆ, ಅದು ಎರಡು ದಿನಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಬದುಕಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು CDC ಅಧ್ಯಯನವು ತಿಳಿಸಿದೆ.
ಹೇನು ಬಾಧೆಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಯಾವುವು?: NIH ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ, ಮೊದಲಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಇಲ್ಲದಿರಬಹುದು. ಆದರೆ, ಹೇನು ಬಾಧೆ ಮುಂದುವರೆದಂತೆ ಕೆಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ. ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ತೆವಳುವ ಸಂವೇದನೆ, ಅತಿಯಾದ ತುರಿಕೆ (ಹೇನುಗಳ ಲಾಲಾರಸವು ನಮ್ಮ ಚರ್ಮದ ಮೇಲೆ ಬಂದಾಗ ಅಲರ್ಜಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ), ಸ್ಕ್ರಾಚಿಂಗ್ನಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಹುಣ್ಣುಗಳು, ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾದ ಸೋಂಕಿನಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ನಿದ್ರಾಹೀನತೆ ಮತ್ತು ಕಿರಿಕಿರಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ.
ರಕ್ತಹೀನತೆಯಿಂದ ಸಾವು: ಹೇನುಗಳು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ರಕ್ತವನ್ನು ಹೀರುತ್ತಿದ್ದರೂ, ಸಾವಿರಾರು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಅವು ಮಗುವಿನ ದೇಹದಿಂದ ಗಮನಾರ್ಹ ಪ್ರಮಾಣದ ರಕ್ತದ ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ಒಂದು ಹೆಣ್ಣು ಹೇನು ಸುಮಾರು 0.0001579 ಮಿಲಿ ರಕ್ತವನ್ನು ಹೀರುತ್ತದೆ. ಇದು ಚಿಕ್ಕದಾಗಿ ಕಂಡುಬಂದರೂ, ಅದು ದೀರ್ಘಕಾಲೀನವಾಗಿದ್ದಾಗ, ಸಾವಿರಾರು ಹೇನುಗಳು ಸಂಗ್ರಹವಾದಾಗ ಅದು ತೀವ್ರವಾದ ಕಬ್ಬಿಣದ ಕೊರತೆಯ ರಕ್ತಹೀನತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅಧ್ಯಯನವು ಹೇಳುತ್ತದೆ.
2023ರಲ್ಲಿ ಸೌದಿ ಅರೇಬಿಯಾದಲ್ಲಿ 10 ವರ್ಷದ ಬಾಲಕಿಯನ್ನು ಮೂರ್ಛೆ ಹಾಗೂ ರಕ್ತಹೀನತೆಯೊಂದಿಗೆ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ದಾಖಲಿಸಲಾಯಿತು. ಪರೀಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಕೆಯ ರಕ್ತದ ಮಟ್ಟ (Hb) ಕೇವಲ 4 ಗ್ರಾಂ/ಡಿಎಲ್ಗೆ ಇಳಿದಿರುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಇದು ತೀವ್ರವಾದ ಹೇನುಗಳ ಬಾಧೆಯಿಂದ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ್ದಳು ಎಂದು ದೃಢಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಅದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ 2020ರಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದ ಜಾರ್ಜಿಯಾದಲ್ಲಿ 12 ವರ್ಷದ ಬಾಲಕಿ ಇದೇ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಹೃದಯ ವೈಫಲ್ಯದಿಂದ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ್ದಳು.
ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೇನುಗಳನ್ನು ತಡೆಯುವುದು ಹೇಗೆ?: ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಹೇನುಗಳ ಬಾಧೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸುವುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ನೀವು ಹೇನುಗಳ ಶ್ಯಾಂಪೂಗಳು ಅಥವಾ ಅಂಗಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು. ಒಮ್ಮೆ ಬಳಸಿದ ನಂತರ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಹೊರಬರುವುದನ್ನು ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು 7ರಿಂದ 9ದಿನಗಳ ನಂತರ ಮತ್ತೆ ಬಳಸಬೇಕು. ಚಹಾ ಮರದ ಎಣ್ಣೆ, ಬೇವಿನ ಎಣ್ಣೆ, ಲ್ಯಾವೆಂಡರ್ ಎಣ್ಣೆ ಮತ್ತು ದಾಲ್ಚಿನ್ನಿ ಎಲೆ ಎಣ್ಣೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ. ಅವು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಕೀಟನಾಶಕ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಬಾಚಣಿಗೆ, ದಿಂಬಿನ ಹೊದಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಾಧಿತ ವ್ಯಕ್ತಿ ಬಳಸುವ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಬಿಸಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ತೊಳೆಯಬೇಕು. ಪ್ರತಿದಿನ ನಿಮ್ಮ ತಲೆಯನ್ನು ತೊಳೆಯುವುದು ಹೇನುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಹೇನುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಬಾರದು. ನಿಮ್ಮ ಮಗುವಿನ ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೇನುಗಳಿದ್ದರೆ ತಕ್ಷಣ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ತಿಳಿಸುತ್ತಾರೆ.